Het valt misschien niet direct op in het dagelijkse leven, maar ergens achter windmolens langs de snelweg en velden vol zonnepanelen groeit langzaam een nieuwe stroom inkomsten voor de gemeenschap. In het stadhuis wordt de balans opgemaakt, cijfers schuiven over tafels, verwachtingen worden afgezet tegen de realiteit. Toch lijkt het besef dat deze lokale energieprojecten meer opleveren dan gedacht nog niet overal te zijn doorgedrongen.
Langs het gras en onder de wieken
Het landschap verandert. Op oude dijken, in rustige polders of op een zonnige helling duiken steeds vaker installaties op die de horizon een ander silhouet geven. Windmolens werpen lange, draaiende schaduwen over akkers; zonnepanelen glanzen tussen dorpsranden. Niet iedereen is enthousiast over deze vergezichten. Maar achter dat visuele ongemak schuilt een feit dat minder zichtbaar is: hernieuwbare energie zet geld in de lokale kas.
Een fiscale stroom die niet altijd wordt gezien
De cijfers van recent onderzoek spreken voor zich. In 2024 brengen waterkracht, wind en zon lokaal samen meer dan 2,1 miljard euro op, verspreid over verschillende bestuurslagen. Het grootste deel vloeit naar samenwerkingsverbanden van gemeenten, daarna volgen gemeenten zelf, terwijl departementen en regio’s een kleiner stuk krijgen. Toch worden deze inkomsten door lokale overheden regelmatig onderschat of zelfs gemist in hun begrotingen.
Groeipijn op het gemeentehuis
Op het gemeentehuis wordt geteld en gerekend, maar experts merken op dat schattingen vaak aan de voorzichtige kant zijn. De onderwaardering van fiscale baten door hernieuwbare energie kan gemeenten parten spelen, zeker nu eigen financiële speelruimte kleiner wordt. Voor veel bestuurders is het verleidelijk zich vooral op het zichtbare en tastbare te richten, terwijl deze bron in stilte groeit.
Weerstand en voordeel wegen ongelijk
Lokale weerstand tegen windparken of zonnevelden blijft. Sommigen voelen zich buitengesloten of ontregeld. Maar het debat gaat verder dan het uitzicht. De economische voordelen – werkgelegenheid, lokale inkomsten, minder afhankelijkheid van fossiele bronnen – zijn reëel, ook al worden ze niet altijd meegewogen in vergunningstrajecten of politieke discussies.
Een prikkelende realiteit voor beleidsmakers
De nieuwe financiële kansen van hernieuwbare energie verdienen nauwkeurige aandacht. Wie zich baseert op te lage schattingen, kan misgrijpen naar middelen die hard nodig zijn voor scholen, wegen of sociale voorzieningen. Het vraagt van bestuurders om secuurder te kijken en beleid niet enkel op sfeer of beeldvorming te baseren.
In steeds meer gemeenten groeien zon en wind uit tot ankers in het huishoudboekje. Terwijl het debat over de rol en het aanzien van deze projecten voortduurt, blijft de fiscale impact vaak het stille bewijs van hun waarde. Lokale keuzes rond energie zijn zo ongemerkt verbonden met de vitaliteit van het bestuur zelf.
